Parashá Ékev - Reflexiones y preguntas
·
10 min de lectura
Texto bíblico (Ekev)
Lee el texto bíblico e intenta comprenderlo por ti mismo, antes de leer el comentario.
יב וְהָיָה עֵקֶב תִּשְׁמְעוּן אֵת הַמִּשְׁפָּטִים הָאֵלֶּה וּשְׁמַרְתֶּם וַעֲשִׂיתֶם אֹתָם וְשָׁמַר יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לְךָ אֶת הַבְּרִית וְאֶת הַחֶסֶד אֲשֶׁר נִשְׁבַּע לַאֲבֹתֶיךָ׃
12 Vehayá ékev tishme'ún et hamishpatím ha'éle ushmartem va'asitém otám veshamár Adonai Elohéja lejá et habrít ve'et hajeséd ashér nishbá la'avotejá
יג וַאֲהֵבְךָ וּבֵרַכְךָ וְהִרְבֶּךָ וּבֵרַךְ פְּרִי בִטְנְךָ וּפְרִי אַדְמָתֶךָ דְּגָנְךָ וְתִירֹשְׁךָ וְיִצְהָרֶךָ שְׁגַר אֲלָפֶיךָ וְעַשְׁתְּרֹת צֹאנֶךָ עַל הָאֲדָמָה אֲשֶׁר נִשְׁבַּע לַאֲבֹתֶיךָ לָתֶת לָךְ׃
13 Va'ahevjá uverajá vehirbejá uveráj pri vitnejá ufrí admatéja deganjá vetiróshja veyitsharéja shegár alaféija ve'ashterót tsonejá al ha'adamá ashér nishbá la'avotejá latét laj
יד בָּרוּךְ תִּהְיֶה מִכָּל הָעַמִּים לֹא יִהְיֶה בְךָ עָקָר וַעֲקָרָה וּבִבְהֶמְתֶּךָ׃
14 Barúj tihyé mikól ha'amím lo yihyé vejá akár va'akará uvivhemtéja
טו וְהֵסִיר יְדוָד מִמְּךָ כָּל חֹלִי וְכָל מַדְוֵי מִצְרַיִם הָרָעִים אֲשֶׁר יָדַעְתָּ לֹא יְשִׂימָם בָּךְ וּנְתָנָם בְּכָל שֹׂנְאֶיךָ׃
15 Vehesir Adonai mimjá kol joli vejól madvéi Mitsráyim hara'ím ashér yadáta lo yesimám baj unetanám bejól son'éija
טז וְאָכַלְתָּ אֶת כָּל הָעַמִּים אֲשֶׁר יְדוָד אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לָךְ לֹא תָחֹס עֵינְךָ עֲלֵיהֶם וְלֹא תַעֲבֹד אֶת אֱלֹהֵיהֶם כִּי מוֹקֵשׁ הוּא לָךְ׃
16 Ve'ajaltá et kol ha'amím ashér Adonai Elohéja notén laj lo tajós einjá aleihém veló ta'avód et Elohéihem ki mokés hu laj
יז כִּי תֹאמַר בִּלְבָבְךָ רַבִּים הַגּוֹיִם הָאֵלֶּה מִמֶּנִּי אֵיכָה אוּכַל לְהוֹרִישָׁם׃
17 Ki tomár bilvavjá rabím hagoyím ha'éle miméni Eijá ujál lehorishám
יח לֹא תִירָא מֵהֶם זָכֹר תִּזְכֹּר אֵת אֲשֶׁר עָשָׂה יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לְפַרְעֹה וּלְכָל מִצְרָיִם׃
18 Lo tirá mehém zajór tizkór et ashér asá Adonai Elohéja leFar'ó uljól Mitsráyim
יט הַמַּסֹּת הַגְּדֹלֹת אֲשֶׁר רָאוּ עֵינֶיךָ וְהָאֹתֹת וְהַמֹּפְתִים וְהַיָּד הַחֲזָקָה וְהַזְּרֹעַ הַנְּטוּיָה אֲשֶׁר הוֹצִאֲךָ יְדוָד אֱלֹהֶיךָ כֵּן יַעֲשֶׂה יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לְכָל הָעַמִּים אֲשֶׁר אַתָּה יָרֵא מִפְּנֵיהֶם׃
19 Hamasót hagedolót ashér raú einéja veha'otót vehamoftím vehayád hajazaká vehazeroá hanetuyá ashér hotsi'ajá Adonai Elohéja ken ya'asé Adonai Elohéja lejól ha'amím ashér atá yaré mipneihém
כ וְגַם אֶת הַצִּרְעָה יְשַׁלַּח יְדוָד אֱלֹהֶיךָ בָּם עַד אֲבֹד הַנִּשְׁאָרִים וְהַנִּסְתָּרִים מִפָּנֶיךָ׃
20 Vegám et hatsir'á yeshaláj Adonai Elohéja bam ad avód hanish'arím vehanistarím mipanéja
כא לֹא תַעֲרֹץ מִפְּנֵיהֶם כִּי יְדוָד אֱלֹהֶיךָ בְּקִרְבֶּךָ אֵל גָּדוֹל וְנוֹרָא׃
21 Lo ta'árots mipneihém ki Adonai Elohéja bekirbejá El gadól venorá
כב וְנָשַׁל יְדוָד אֱלֹהֶיךָ אֶת הַגּוֹיִם הָאֵל מִפָּנֶיךָ מְעַט מְעָט לֹא תוּכַל כַּלֹּתָם מַהֵר פֶּן תִּרְבֶּה עָלֶיךָ חַיַּת הַשָּׂדֶה׃
22 Venashál Adonai Elohéja et hagoyím ha'él mipanéja me'át me'át lo tujál kalotám mahér pen tirbé aléja jayát hasadé
כג וּנְתָנָם יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לְפָנֶיךָ וְהָמָם מְהוּמָה גְדֹלָה עַד הִשָּׁמְדָם׃
23 Unetanám Adonai Elohéja lefanéja vehamám mehumá gedolá ad hishamdám
כד וְנָתַן מַלְכֵיהֶם בְּיָדֶךָ וְהַאֲבַדְתָּ אֶת שְׁמָם מִתַּחַת הַשָּׁמָיִם לֹא יִתְיַצֵּב אִישׁ בְּפָנֶיךָ עַד הִשְׁמִדְךָ אֹתָם׃
24 Venatán maljeihém beyadejá veha'avadtá et shemám mitaját hashamáyim lo yityatsév ish befanéija ad hishmidjá otám
כה פְּסִילֵי אֱלֹהֵיהֶם תִּשְׂרְפוּן בָּאֵשׁ לֹא תַחְמֹד כֶּסֶף וְזָהָב עֲלֵיהֶם וְלָקַחְתָּ לָךְ פֶּן תִּוָּקֵשׁ בּוֹ כִּי תוֹעֲבַת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ הוּא׃
25 Pesiléi Elohéihem tisrefún ba'ésh lo tajmód késef vezaháv aleihém Velakajta laj pen tivakés bo ki to'avát Adonai Elohéja hu
כו וְלֹא תָבִיא תוֹעֵבָה אֶל בֵּיתֶךָ וְהָיִיתָ חֵרֶם כָּמֹהוּ שַׁקֵּץ תְּשַׁקְּצֶנּוּ וְתַעֵב תְּתַעֲבֶנּוּ כִּי חֵרֶם הוּא׃
26 Veló taví to'evá el beitejá vehayíta jérem kamóhu shakéts teshaketsénu veta'év teta'avenú ki jérem hu
ח א כָּל הַמִּצְוָה אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם תִּשְׁמְרוּן לַעֲשׂוֹת לְמַעַן תִּחְיוּן וּרְבִיתֶם וּבָאתֶם וִירִשְׁתֶּם אֶת הָאָרֶץ אֲשֶׁר נִשְׁבַּע יְדוָד לַאֲבֹתֵיכֶם׃
8:1 Kol hamitsvá ashér anojí metsavejá hayóm tishmerún la'asót lema'án tijyún urvitém uvatém virishtém et ha'árets ashér nishbá Adonai la'avoteijém
ב וְזָכַרְתָּ אֶת כָּל הַדֶּרֶךְ אֲשֶׁר הֹלִיכֲךָ יְדוָד אֱלֹהֶיךָ זֶה אַרְבָּעִים שָׁנָה בַּמִּדְבָּר לְמַעַן עַנֹּתְךָ לְנַסֹּתְךָ לָדַעַת אֶת אֲשֶׁר בִּלְבָבְךָ הֲתִשְׁמֹר (מצותו) [מִצְוֹתָיו] אִם לֹא׃
2 Vezajartá et kol hadérej ashér holijajá Adonai Elohéja ze arba'ím shaná bamidbár lema'án anotjá lenasotjá lada'át et ashér bilvavjá hatishmór mitsvotáv im lo
ג וַיְעַנְּךָ וַיַּרְעִבֶךָ וַיַּאֲכִלְךָ אֶת הַמָּן אֲשֶׁר לֹא יָדַעְתָּ וְלֹא יָדְעוּן אֲבֹתֶיךָ לְמַעַן הוֹדִעֲךָ כִּי לֹא עַל הַלֶּחֶם לְבַדּוֹ יִחְיֶה הָאָדָם כִּי עַל כָּל מוֹצָא פִי יְדוָד יִחְיֶה הָאָדָם׃
3 Vaye'anjá vayar'ivejá vaya'ajiljá et hamán ashér lo yadáta veló yad'ún avotéja lema'án hodi'ajá ki lo al haléjem levadó yijyé ha'adám ki al kol motsá fi Adonai yijyé ha'adám
ד שִׂמְלָתְךָ לֹא בָלְתָה מֵעָלֶיךָ וְרַגְלְךָ לֹא בָצֵקָה זֶה אַרְבָּעִים שָׁנָה׃
4 Simlatjá lo valtá me'aléija veraglejá lo vatseká ze arba'ím shaná
ה וְיָדַעְתָּ עִם לְבָבֶךָ כִּי כַּאֲשֶׁר יְיַסֵּר אִישׁ אֶת בְּנוֹ יְדוָד אֱלֹהֶיךָ מְיַסְּרֶךָּ׃
5 Veyada'tá im levavejá ki ka'ashér yeyasér ish et benó Adonai Elohéja meyaseréka
ו וְשָׁמַרְתָּ אֶת מִצְוֹת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לָלֶכֶת בִּדְרָכָיו וּלְיִרְאָה אֹתוֹ׃
6 Veshamartá et mitsvót Adonai Elohéja laléjet bidrajáv ulyir'á otó
ז כִּי יְדוָד אֱלֹהֶיךָ מְבִיאֲךָ אֶל אֶרֶץ טוֹבָה אֶרֶץ נַחֲלֵי מָיִם עֲיָנֹת וּתְהֹמֹת יֹצְאִים בַּבִּקְעָה וּבָהָר׃
7 Ki Adonai Elohéja mevi'ajá el érets tová érets najaléi máyim ayanót uthomót yots'ím babik'á uvahár
ח אֶרֶץ חִטָּה וּשְׂעֹרָה וְגֶפֶן וּתְאֵנָה וְרִמּוֹן אֶרֶץ זֵית שֶׁמֶן וּדְבָשׁ׃
8 Érets jitá us'orá vagéfen ut'ená verimón érets zéit shémen udvásh
ט אֶרֶץ אֲשֶׁר לֹא בְמִסְכֵּנֻת תֹּאכַל בָּהּ לֶחֶם לֹא תֶחְסַר כֹּל בָּהּ אֶרֶץ אֲשֶׁר אֲבָנֶיהָ בַרְזֶל וּמֵהֲרָרֶיהָ תַּחְצֹב נְחֹשֶׁת׃
9 Érets ashér lo vemiskenút tojal bah léjem lo tejsár kol bah érets ashér avanéiha varzél umehararéiha tajtsóv nejóshet
י וְאָכַלְתָּ וְשָׂבָעְתָּ וּבֵרַכְתָּ אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ עַל הָאָרֶץ הַטֹּבָה אֲשֶׁר נָתַן לָךְ׃
10 Ve'ajaltá vesava'tá uverájta et Adonai Elohéja al ha'árets hatová ashér natán laj
יא הִשָּׁמֶר לְךָ פֶּן תִּשְׁכַּח אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לְבִלְתִּי שְׁמֹר מִצְוֹתָיו וּמִשְׁפָּטָיו וְחֻקֹּתָיו אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם׃
11 Hishamér lejá pen tishkáj et Adonai Elohéja leviltí shemór mitsvotáv umishpatáv vejukotáv ashér anojí metsavejá hayóm
יב פֶּן תֹּאכַל וְשָׂבָעְתָּ וּבָתִּים טוֹבִים תִּבְנֶה וְיָשָׁבְתָּ׃
12 Pen tojal vesava'tá Uvatím tovím tivné veyashavtá
יג וּבְקָרְךָ וְצֹאנְךָ יִרְבְּיֻן וְכֶסֶף וְזָהָב יִרְבֶּה לָּךְ וְכֹל אֲשֶׁר לְךָ יִרְבֶּה׃
13 Uvkárja vetsonjá yirbeyún Vejésef vezaháv yirbé laj vejól ashér lejá yirbé
יד וְרָם לְבָבֶךָ וְשָׁכַחְתָּ אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ הַמּוֹצִיאֲךָ מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם מִבֵּית עֲבָדִים׃
14 Verám levavejá veshajajtá et Adonai Elohéja hamotsi'ajá me'érets Mitsráyim mibéit avadím
טו הַמּוֹלִיכֲךָ בַּמִּדְבָּר הַגָּדֹל וְהַנּוֹרָא נָחָשׁ שָׂרָף וְעַקְרָב וְצִמָּאוֹן אֲשֶׁר אֵין מָיִם הַמּוֹצִיא לְךָ מַיִם מִצּוּר הַחַלָּמִישׁ׃
15 Hamolijajá bamidbár hagadól vehanorá najásh saráf ve'akráv vetsima'ón ashér ein máyim hamotsí lejá máyim mitsúr hajalamís
טז הַמַּאֲכִלְךָ מָן בַּמִּדְבָּר אֲשֶׁר לֹא יָדְעוּן אֲבֹתֶיךָ לְמַעַן עַנֹּתְךָ וּלְמַעַן נַסֹּתֶךָ לְהֵיטִבְךָ בְּאַחֲרִיתֶךָ׃
16 Hama'ajiljá man bamidbár ashér lo yad'ún avotéja lema'án anotjá ulma'án nasotejá leheitivjá be'ajaritejá
יז וְאָמַרְתָּ בִּלְבָבֶךָ כֹּחִי וְעֹצֶם יָדִי עָשָׂה לִי אֶת הַחַיִל הַזֶּה׃
17 Ve'amartá bilvavéja kojí ve'ótsem yadí asá li et hajáyil hazé
יח וְזָכַרְתָּ אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ כִּי הוּא הַנֹּתֵן לְךָ כֹּחַ לַעֲשׂוֹת חָיִל לְמַעַן הָקִים אֶת בְּרִיתוֹ אֲשֶׁר נִשְׁבַּע לַאֲבֹתֶיךָ כַּיּוֹם הַזֶּה׃
18 Vezajartá et Adonai Elohéja ki hu hanotén lejá kó'aj la'asót jáyil lema'án hakím et beritó ashér nishbá la'avotejá kayóm hazé
יט וְהָיָה אִם שָׁכֹחַ תִּשְׁכַּח אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ וְהָלַכְתָּ אַחֲרֵי אֱלֹהִים אֲחֵרִים וַעֲבַדְתָּם וְהִשְׁתַּחֲוִיתָ לָהֶם הַעִדֹתִי בָכֶם הַיּוֹם כִּי אָבֹד תֹּאבֵדוּן׃
19 Vehayá im shajóaj tishkáj et Adonai Elohéja vehalájta ajaréi Elohím ajerím va'avadtám vehishtajavitá lahém Ha'idotí vajém hayóm ki avód tovedún
כ כַּגּוֹיִם אֲשֶׁר יְדוָד מַאֲבִיד מִפְּנֵיכֶם כֵּן תֹאבֵדוּן עֵקֶב לֹא תִשְׁמְעוּן בְּקוֹל יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם׃
20 Kagoyím ashér Adonai ma'avíd mipneijém ken tovedún ékev lo tishme'ún bekól Adonai Eloheijém
ט א שְׁמַע יִשְׂרָאֵל אַתָּה עֹבֵר הַיּוֹם אֶת הַיַּרְדֵּן לָבֹא לָרֶשֶׁת גּוֹיִם גְּדֹלִים וַעֲצֻמִים מִמֶּךָּ עָרִים גְּדֹלֹת וּבְצֻרֹת בַּשָּׁמָיִם׃
9:1 Shemá Yisra'él atá ovér hayóm et haYardén lavó laréshet goyím gedolím va'atsumím miméka arím gedolót uvtsurót bashamáyim
ב עַם גָּדוֹל וָרָם בְּנֵי עֲנָקִים אֲשֶׁר אַתָּה יָדַעְתָּ וְאַתָּה שָׁמַעְתָּ מִי יִתְיַצֵּב לִפְנֵי בְּנֵי עֲנָק׃
2 Am gadól varám bnei Anakím ashér atá yadáta ve'atá shamá'ta mi yityatsév lifnéi bnei anák
ג וְיָדַעְתָּ הַיּוֹם כִּי יְדוָד אֱלֹהֶיךָ הוּא הָעֹבֵר לְפָנֶיךָ אֵשׁ אֹכְלָה הוּא יַשְׁמִידֵם וְהוּא יַכְנִיעֵם לְפָנֶיךָ וְהוֹרַשְׁתָּם וְהַאַבַדְתָּם מַהֵר כַּאֲשֶׁר דִּבֶּר יְדוָד לָךְ׃
3 Veyada'tá hayóm ki Adonai Elohéja hu ha'ovér lefanéja esh ojlá hu yashmidém vehú yajni'ém lefanéja vehorashtám veha'avadtám mahér ka'ashér dibér Adonai laj
ד אַל תֹּאמַר בִּלְבָבְךָ בַּהֲדֹף יְדוָד אֱלֹהֶיךָ אֹתָם מִלְּפָנֶיךָ לֵאמֹר בְּצִדְקָתִי הֱבִיאַנִי יְדוָד לָרֶשֶׁת אֶת הָאָרֶץ הַזֹּאת וּבְרִשְׁעַת הַגּוֹיִם הָאֵלֶּה יְדוָד מוֹרִישָׁם מִפָּנֶיךָ׃
4 Al tomár bilvavjá bahadóf Adonai Elohéja otám milefanéija lemór betsidkáti hevi'aní Adonai laréshet et ha'árets hazót uvrish'át hagoyím ha'éle Adonai morishám mipanéja
ה לֹא בְצִדְקָתְךָ וּבְיֹשֶׁר לְבָבְךָ אַתָּה בָא לָרֶשֶׁת אֶת אַרְצָם כִּי בְּרִשְׁעַת הַגּוֹיִם הָאֵלֶּה יְדוָד אֱלֹהֶיךָ מוֹרִישָׁם מִפָּנֶיךָ וּלְמַעַן הָקִים אֶת הַדָּבָר אֲשֶׁר נִשְׁבַּע יְדוָד לַאֲבֹתֶיךָ לְאַבְרָהָם לְיִצְחָק וּלְיַעֲקֹב׃
5 Lo vetsidkatjá uvyoshér levavjá atá va laréshet et artsám ki berish'át hagoyím ha'éle Adonai Elohéja morishám mipanéja ulma'án hakím et hadavár ashér nishbá Adonai la'avotejá le'Avrahám leYitsják ul'Ya'akóv
ו וְיָדַעְתָּ כִּי לֹא בְצִדְקָתְךָ יְדוָד אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לְךָ אֶת הָאָרֶץ הַטּוֹבָה הַזֹּאת לְרִשְׁתָּהּ כִּי עַם קְשֵׁה עֹרֶף אָתָּה׃
6 Veyada'tá ki lo vetsidkatjá Adonai Elohéja notén lejá et ha'árets hatová hazót lerishtá ki am keshé oréf atá
ז זְכֹר אַל תִּשְׁכַּח אֵת אֲשֶׁר הִקְצַפְתָּ אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ בַּמִּדְבָּר לְמִן הַיּוֹם אֲשֶׁר יָצָאתָ מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם עַד בֹּאֲכֶם עַד הַמָּקוֹם הַזֶּה מַמְרִים הֱיִיתֶם עִם יְדוָד׃
7 Zejór al tishkáj et ashér hiktsaftá et Adonai Elohéja bamidbár lemín hayóm ashér yatsatá me'érets Mitsráyim ad bo'ajém ad hamakóm hazé mamrím heyitém im Adonai
ח וּבְחֹרֵב הִקְצַפְתֶּם אֶת יְדוָד וַיִּתְאַנַּף יְדוָד בָּכֶם לְהַשְׁמִיד אֶתְכֶם׃
8 UvChórev hiktsaftém et Adonai vayit'anáf Adonai bajém lehashmíd etjém
ט בַּעֲלֹתִי הָהָרָה לָקַחַת לוּחֹת הָאֲבָנִים לוּחֹת הַבְּרִית אֲשֶׁר כָּרַת יְדוָד עִמָּכֶם וָאֵשֵׁב בָּהָר אַרְבָּעִים יוֹם וְאַרְבָּעִים לַיְלָה לֶחֶם לֹא אָכַלְתִּי וּמַיִם לֹא שָׁתִיתִי׃
9 Ba'alotí haharáh lakaját lujót ha'avaním lujót habrít ashér karát Adonai imajém va'eshév bahár arba'ím yom vearbáim layla léjem lo ajaltí umáyim lo shatíti
י וַיִּתֵּן יְדוָד אֵלַי אֶת שְׁנֵי לוּחֹת הָאֲבָנִים כְּתֻבִים בְּאֶצְבַּע אֱלֹהִים וַעֲלֵיהֶם כְּכָל הַדְּבָרִים אֲשֶׁר דִּבֶּר יְדוָד עִמָּכֶם בָּהָר מִתּוֹךְ הָאֵשׁ בְּיוֹם הַקָּהָל׃
10 Vayitén Adonai elái et shnei lujót ha'avaním ketuvím be'etsba Elohím va'aleihém kejól hadevarím ashér dibér Adonai imajém bahár mitój ha'ésh beyóm hakahál
יא וַיְהִי מִקֵּץ אַרְבָּעִים יוֹם וְאַרְבָּעִים לָיְלָה נָתַן יְדוָד אֵלַי אֶת שְׁנֵי לֻחֹת הָאֲבָנִים לֻחוֹת הַבְּרִית׃
11 Hakódesh mikkétz arba'ím yom vearbáim láylah natán Adonai elái et shnei lujót ha'avaním lujót habrít
יב וַיֹּאמֶר יְדוָד אֵלַי קוּם רֵד מַהֵר מִזֶּה כִּי שִׁחֵת עַמְּךָ אֲשֶׁר הוֹצֵאתָ מִמִּצְרָיִם סָרוּ מַהֵר מִן הַדֶּרֶךְ אֲשֶׁר צִוִּיתִם עָשׂוּ לָהֶם מַסֵּכָה׃
12 Vayómer Adonai elái kum red mahér mizé ki shijét améja ashér hotsetá miMitsráyim sarú mahér min hadérej ashér tsivitím asú lahém masejá
יג וַיֹּאמֶר יְדוָד אֵלַי לֵאמֹר רָאִיתִי אֶת הָעָם הַזֶּה וְהִנֵּה עַם קְשֵׁה עֹרֶף הוּא׃
13 Vayómer Adonai elái lemór ra'íti et ha'ám hazé vehiné am keshé oréf hu
יד הֶרֶף מִמֶּנִּי וְאַשְׁמִידֵם וְאֶמְחֶה אֶת שְׁמָם מִתַּחַת הַשָּׁמָיִם וְאֶעֱשֶׂה אוֹתְךָ לְגוֹי עָצוּם וָרָב מִמֶּנּוּ׃
14 Heréf miméni ve'ashmidém ve'emjé et shemám mitaját hashamáyim ve'e'esé otjá legói atsúm varáv miménu
טו וָאֵפֶן וָאֵרֵד מִן הָהָר וְהָהָר בֹּעֵר בָּאֵשׁ וּשְׁנֵי לֻחֹת הַבְּרִית עַל שְׁתֵּי יָדָי׃
15 Va'efen va'eréd min hahár vehahár bo'ér ba'ésh ushnéi lujót habrít al shtei yadái
טז וָאֵרֶא וְהִנֵּה חֲטָאתֶם לַידוָד אֱלֹהֵיכֶם עֲשִׂיתֶם לָכֶם עֵגֶל מַסֵּכָה סַרְתֶּם מַהֵר מִן הַדֶּרֶךְ אֲשֶׁר צִוָּה יְדוָד אֶתְכֶם׃
16 Va'eré vehiné jatatém l'Adonai Eloheijém asitém lajém éguel masejá sartém mahér min hadérej ashér tsivá Adonai etjém
יז וָאֶתְפֹּשׂ בִּשְׁנֵי הַלֻּחֹת וָאַשְׁלִכֵם מֵעַל שְׁתֵּי יָדָי וָאֲשַׁבְּרֵם לְעֵינֵיכֶם׃
17 Va'etpós bishnéi halujót va'ashlijém me'ál shtei yadái va'ashabrém le'eineijém
יח וָאֶתְנַפַּל לִפְנֵי יְדוָד כָּרִאשֹׁנָה אַרְבָּעִים יוֹם וְאַרְבָּעִים לַיְלָה לֶחֶם לֹא אָכַלְתִּי וּמַיִם לֹא שָׁתִיתִי עַל כָּל חַטַּאתְכֶם אֲשֶׁר חֲטָאתֶם לַעֲשׂוֹת הָרַע בְּעֵינֵי יְדוָד לְהַכְעִיסוֹ׃
18 Va'etnapál lifnéi Adonai karishoná arba'ím yom vearbáim layla léjem lo ajaltí umáyim lo shatíti al kol jatatjém ashér jatatém la'asót hará be'einéi Adonai lehaj'isó
יט כִּי יָגֹרְתִּי מִפְּנֵי הָאַף וְהַחֵמָה אֲשֶׁר קָצַף יְדוָד עֲלֵיכֶם לְהַשְׁמִיד אֶתְכֶם וַיִּשְׁמַע יְדוָד אֵלַי גַּם בַּפַּעַם הַהִוא׃
19 Ki yagortí mipnéi ha'af vehajemá ashér katsáf Adonai aleijém lehashmíd etjém vayishmá Adonai elái gam bapa'ám hahí
כ וּבְאַהֲרֹן הִתְאַנַּף יְדוָד מְאֹד לְהַשְׁמִידוֹ וָאֶתְפַּלֵּל גַּם בְּעַד אַהֲרֹן בָּעֵת הַהִוא׃
20 UvAharón hit'anáf Adonai me'ód lehashmidó va'etpalél gam be'ád Aharón ba'ét hahí
כא וְאֶת חַטַּאתְכֶם אֲשֶׁר עֲשִׂיתֶם אֶת הָעֵגֶל לָקַחְתִּי וָאֶשְׂרֹף אֹתוֹ בָּאֵשׁ וָאֶכֹּת אֹתוֹ טָחוֹן הֵיטֵב עַד אֲשֶׁר דַּק לְעָפָר וָאַשְׁלִךְ אֶת עֲפָרוֹ אֶל הַנַּחַל הַיֹּרֵד מִן הָהָר׃
21 Ve'et jatatjém ashér asitém et ha'égel lakájti va'esróf otó ba'ésh va'ekót otó tajón heitév ad ashér dak le'afár va'ashlíj et afaró el hanájal hayoréd min hahár
כב וּבְתַבְעֵרָה וּבְמַסָּה וּבְקִבְרֹת הַתַּאֲוָה מַקְצִפִים הֱיִיתֶם אֶת יְדוָד׃
22 UvTaverá uvMasá uvKivrót haTa'avá maktsifím heyitém et Adonai
כג וּבִשְׁלֹחַ יְדוָד אֶתְכֶם מִקָּדֵשׁ בַּרְנֵעַ לֵאמֹר עֲלוּ וּרְשׁוּ אֶת הָאָרֶץ אֲשֶׁר נָתַתִּי לָכֶם וַתַּמְרוּ אֶת פִּי יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם וְלֹא הֶאֱמַנְתֶּם לוֹ וְלֹא שְׁמַעְתֶּם בְּקֹלוֹ׃
23 Uvishloáj Adonai etjém miKadésh Barnéa lemór alú ureshú et ha'árets ashér natáti lajém vatamrú et pi Adonai Eloheijém veló he'emantém lo veló shematém bekoló
כד מַמְרִים הֱיִיתֶם עִם יְדוָד מִיּוֹם דַּעְתִּי אֶתְכֶם׃
24 Mamrím heyitém im Adonai miyóm da'tí etjém
כה וָאֶתְנַפַּל לִפְנֵי יְדוָד אֵת אַרְבָּעִים הַיּוֹם וְאֶת אַרְבָּעִים הַלַּיְלָה אֲשֶׁר הִתְנַפָּלְתִּי כִּי אָמַר יְדוָד לְהַשְׁמִיד אֶתְכֶם׃
25 Va'etnapál lifnéi Adonai et arba'ím hayóm ve'et arba'ím halayla ashér hitnapaltí ki amár Adonai lehashmíd etjém
כו וָאֶתְפַּלֵּל אֶל יְדוָד וָאֹמַר אֲדֹנָי יְדוִד אַל תַּשְׁחֵת עַמְּךָ וְנַחֲלָתְךָ אֲשֶׁר פָּדִיתָ בְּגָדְלֶךָ אֲשֶׁר הוֹצֵאתָ מִמִּצְרַיִם בְּיָד חֲזָקָה׃
26 Va'etpalél el Adonai va'omár Adonai Elohím al tashjét améja venajalatjá ashér paditá begadlejá ashér hotsetá miMitzráyim beyád jazaká
כז זְכֹר לַעֲבָדֶיךָ לְאַבְרָהָם לְיִצְחָק וּלְיַעֲקֹב אַל תֵּפֶן אֶל קְשִׁי הָעָם הַזֶּה וְאֶל רִשְׁעוֹ וְאֶל חַטָּאתוֹ׃
27 Zejór la'avadéja le'Avrahám leYitsják ul'Ya'akóv al téfen el keshí ha'ám hazé ve'él rish'ó ve'él chattato
כח פֶּן יֹאמְרוּ הָאָרֶץ אֲשֶׁר הוֹצֵאתָנוּ מִשָּׁם מִבְּלִי יְכֹלֶת יְדוָד לַהֲבִיאָם אֶל הָאָרֶץ אֲשֶׁר דִּבֶּר לָהֶם וּמִשִּׂנְאָתוֹ אוֹתָם הוֹצִיאָם לַהֲמִתָם בַּמִּדְבָּר׃
28 Pen yomrú ha'árets ashér hotsetánu mishám miblí yejólet Adonai lahavi'ám el ha'árets ashér dibér lahém umisin'ató otám hotsi'ám lahamitám bamidbár
כט וְהֵם עַמְּךָ וְנַחֲלָתֶךָ אֲשֶׁר הוֹצֵאתָ בְּכֹחֲךָ הַגָּדֹל וּבִזְרֹעֲךָ הַנְּטוּיָה׃
29 Vehém améja venajalatejá ashér hotsetá bejojajá hagadól uvizro'ajá hanetuyá
י א בָּעֵת הַהִוא אָמַר יְדוָד אֵלַי פְּסָל לְךָ שְׁנֵי לוּחֹת אֲבָנִים כָּרִאשֹׁנִים וַעֲלֵה אֵלַי הָהָרָה וְעָשִׂיתָ לְּךָ אֲרוֹן עֵץ׃
10:1 Ba'ét hahí amár Adonai elái pesál lejá shnei lujót avaním karishónim va'alé elái haharáh ve'asíta lejá aron ets
ב וְאֶכְתֹּב עַל הַלֻּחֹת אֶת הַדְּבָרִים אֲשֶׁר הָיוּ עַל הַלֻּחֹת הָרִאשֹׁנִים אֲשֶׁר שִׁבַּרְתָּ וְשַׂמְתָּם בָּאָרוֹן׃
2 Ve'ejtóv al halujót et hadevarím ashér hayú al halujót harishónim ashér shibartá vesamtám ba'arón
ג וָאַעַשׂ אֲרוֹן עֲצֵי שִׁטִּים וָאֶפְסֹל שְׁנֵי לֻחֹת אֲבָנִים כָּרִאשֹׁנִים וָאַעַל הָהָרָה וּשְׁנֵי הַלֻּחֹת בְּיָדִי׃
3 Va'a'ás aron atzéi shittím va'efsól shnei lujót avaním karishónim va'a'ál haharáh ushnéi halujót beyadí
ד וַיִּכְתֹּב עַל הַלֻּחֹת כַּמִּכְתָּב הָרִאשׁוֹן אֵת עֲשֶׂרֶת הַדְּבָרִים אֲשֶׁר דִּבֶּר יְדוָד אֲלֵיכֶם בָּהָר מִתּוֹךְ הָאֵשׁ בְּיוֹם הַקָּהָל וַיִּתְּנֵם יְדוָד אֵלָי׃
4 Vayijtóv al halujót kamijtáv harishón et aséret hadevarím ashér dibér Adonai aleijém bahár mitój ha'ésh beyóm hakahál vayitném Adonai elái
ה וָאֵפֶן וָאֵרֵד מִן הָהָר וָאָשִׂם אֶת הַלֻּחֹת בָּאָרוֹן אֲשֶׁר עָשִׂיתִי וַיִּהְיוּ שָׁם כַּאֲשֶׁר צִוַּנִי יְדוָד׃
5 Va'efen va'eréd min hahár va'asím et halujót ba'arón ashér asíti vayihyú sham ka'ashér tsivaní Adonai
ו וּבְנֵי יִשְׂרָאֵל נָסְעוּ מִבְּאֵרֹת בְּנֵי יַעֲקָן מוֹסֵרָה שָׁם מֵת אַהֲרֹן וַיִּקָּבֵר שָׁם וַיְכַהֵן אֶלְעָזָר בְּנוֹ תַּחְתָּיו׃
6 Uvnéi Yisra'él nas'ú mib'erót bnei Ya'akán Moserá sham met Aharón vayikáver sham vayejahen Elazár benó tajtav
ז מִשָּׁם נָסְעוּ הַגֻּדְגֹּדָה וּמִן הַגֻּדְגֹּדָה יָטְבָתָה אֶרֶץ נַחֲלֵי מָיִם׃
7 Mishám nas'ú haGudgodá umín haGudgodá Yotvatá érets najaléi máyim
ח בָּעֵת הַהִוא הִבְדִּיל יְדוָד אֶת שֵׁבֶט הַלֵּוִי לָשֵׂאת אֶת אֲרוֹן בְּרִית יְדוָד לַעֲמֹד לִפְנֵי יְדוָד לְשָׁרְתוֹ וּלְבָרֵךְ בִּשְׁמוֹ עַד הַיּוֹם הַזֶּה׃
8 Ba'ét hahí hivdíl Adonai et shévet haLevi lasét et aron brit Adonai la'amód lifnéi Adonai leshartó ulvaréj bishmó ad hayóm hazé
ט עַל כֵּן לֹא הָיָה לְלֵוִי חֵלֶק וְנַחֲלָה עִם אֶחָיו יְדוָד הוּא נַחֲלָתוֹ כַּאֲשֶׁר דִּבֶּר יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לוֹ׃
9 Al ken lo hayá leLeví jélek venajalá im ejáv Adonai hu najalató ka'ashér dibér Adonai Elohéja lo
י וְאָנֹכִי עָמַדְתִּי בָהָר כַּיָּמִים הָרִאשֹׁנִים אַרְבָּעִים יוֹם וְאַרְבָּעִים לָיְלָה וַיִּשְׁמַע יְדוָד אֵלַי גַּם בַּפַּעַם הַהִוא לֹא אָבָה יְדוָד הַשְׁחִיתֶךָ׃
10 Ve'anojí amadtí vahár kayamím harishónim arba'ím yom vearbáim láylah vayishmá Adonai elái gam bapa'ám hahí lo avá Adonai hashjitejá
יא וַיֹּאמֶר יְדוָד אֵלַי קוּם לֵךְ לְמַסַּע לִפְנֵי הָעָם וְיָבֹאוּ וְיִרְשׁוּ אֶת הָאָרֶץ אֲשֶׁר נִשְׁבַּעְתִּי לַאֲבֹתָם לָתֵת לָהֶם׃
11 Vayómer Adonai elái kum lej lemasá lifnéi ha'ám veyavó'u veyirshú et ha'árets ashér nishbáti la'avotám latét lahém
יב וְעַתָּה יִשְׂרָאֵל מָה יְדוָד אֱלֹהֶיךָ שֹׁאֵל מֵעִמָּךְ כִּי אִם לְיִרְאָה אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ לָלֶכֶת בְּכָל דְּרָכָיו וּלְאַהֲבָה אֹתוֹ וְלַעֲבֹד אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ בְּכָל לְבָבְךָ וּבְכָל נַפְשֶׁךָ׃
12 Ve'atá Yisra'él ma Adonai Elohéja sho'él me'imáj ki im leyir'á et Adonai Elohéja laléjet bejól derajáv ul'ahavá otó vela'avód et Adonai Elohéja bejól levavjá uvejól nafshejá
יג לִשְׁמֹר אֶת מִצְוֹת יְדוָד וְאֶת חֻקֹּתָיו אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם לְטוֹב לָךְ׃
13 Lishmór et mitsvót Adonai ve'et jukotáv ashér anojí metsavejá hayóm letóv laj
יד הֵן לַידוָד אֱלֹהֶיךָ הַשָּׁמַיִם וּשְׁמֵי הַשָּׁמָיִם הָאָרֶץ וְכָל אֲשֶׁר בָּהּ׃
14 Hen l'Adonai Elohéja hashamáyim ushméi hashamáyim ha'árets vejól ashér bah
טו רַק בַּאֲבֹתֶיךָ חָשַׁק יְדוָד לְאַהֲבָה אוֹתָם וַיִּבְחַר בְּזַרְעָם אַחֲרֵיהֶם בָּכֶם מִכָּל הָעַמִּים כַּיּוֹם הַזֶּה׃
15 Rak ba'avotéija jashák Adonai le'ahavá otám vayivjár bezar'ám ajareihém bajém mikól ha'amím kayóm hazé
טז וּמַלְתֶּם אֵת עָרְלַת לְבַבְכֶם וְעָרְפְּכֶם לֹא תַקְשׁוּ עוֹד׃
16 Umaltém et arlát levavjém ve'arpejém lo takshú od
יז כִּי יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם הוּא אֱלֹהֵי הָאֱלֹהִים וַאֲדֹנֵי הָאֲדֹנִים הָאֵל הַגָּדֹל הַגִּבֹּר וְהַנּוֹרָא אֲשֶׁר לֹא יִשָּׂא פָנִים וְלֹא יִקַּח שֹׁחַד׃
17 Ki Adonai Eloheijém hu Elohéi ha'Elohím va'adonéi ha'adoním ha'él hagadól hagibór vehanorá ashér lo yisá faním veló yikáj shojád
יח עֹשֶׂה מִשְׁפַּט יָתוֹם וְאַלְמָנָה וְאֹהֵב גֵּר לָתֶת לוֹ לֶחֶם וְשִׂמְלָה׃
18 Osé mishpát yatóm ve'almaná ve'ohév ger latét lo léjem vesimlá
יט וַאֲהַבְתֶּם אֶת הַגֵּר כִּי גֵרִים הֱיִיתֶם בְּאֶרֶץ מִצְרָיִם׃
19 Va'ahavtém et hagér ki guerím heyitém be'érets Mitsráyim
כ אֶת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ תִּירָא אֹתוֹ תַעֲבֹד וּבוֹ תִדְבָּק וּבִשְׁמוֹ תִּשָּׁבֵעַ׃
20 Et Adonai Elohéja tirá otó ta'avód uvo tidbák uvishmó tishavé'a
כא הוּא תְהִלָּתְךָ וְהוּא אֱלֹהֶיךָ אֲשֶׁר עָשָׂה אִתְּךָ אֶת הַגְּדֹלֹת וְאֶת הַנּוֹרָאֹת הָאֵלֶּה אֲשֶׁר רָאוּ עֵינֶיךָ׃
21 Hu tehilatjá vehú Elohéja ashér asá itjá et hagedolót ve'et hanora'ót ha'éle ashér raú einéja
כב בְּשִׁבְעִים נֶפֶשׁ יָרְדוּ אֲבֹתֶיךָ מִצְרָיְמָה וְעַתָּה שָׂמְךָ יְדוָד אֱלֹהֶיךָ כְּכוֹכְבֵי הַשָּׁמַיִם לָרֹב׃
22 Beshiv'ím néfesh yardú avotéja Mitzráyma ve'atá samjá Adonai Elohéja kejojvéi hashamáyim laróv
יא א וְאָהַבְתָּ אֵת יְדוָד אֱלֹהֶיךָ וְשָׁמַרְתָּ מִשְׁמַרְתּוֹ וְחֻקֹּתָיו וּמִשְׁפָּטָיו וּמִצְוֹתָיו כָּל הַיָּמִים׃
11:1 Ve'ahavtá et Adonai Elohéja veshamartá mishmarto vejukotáv umishpatáv umitsvotáv kol hayamím
ב וִידַעְתֶּם הַיּוֹם כִּי לֹא אֶת בְּנֵיכֶם אֲשֶׁר לֹא יָדְעוּ וַאֲשֶׁר לֹא רָאוּ אֶת מוּסַר יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם אֶת גָּדְלוֹ אֶת יָדוֹ הַחֲזָקָה וּזְרֹעוֹ הַנְּטוּיָה׃
2 Vida'tém hayóm ki lo et beneijém ashér lo yad'ú va'ashér lo raú et musár Adonai Eloheijém et godló et yadó hajazaká uzro'ó hanetuyá
ג וְאֶת אֹתֹתָיו וְאֶת מַעֲשָׂיו אֲשֶׁר עָשָׂה בְּתוֹךְ מִצְרָיִם לְפַרְעֹה מֶלֶךְ מִצְרַיִם וּלְכָל אַרְצוֹ׃
3 Ve'et ototáv ve'et ma'asáv ashér asá betój Mitsráyim leFar'ó mélej Mitsráyim uljól artsó
ד וַאֲשֶׁר עָשָׂה לְחֵיל מִצְרַיִם לְסוּסָיו וּלְרִכְבּוֹ אֲשֶׁר הֵצִיף אֶת מֵי יַם סוּף עַל פְּנֵיהֶם בְּרָדְפָם אַחֲרֵיכֶם וַיְאַבְּדֵם יְדוָד עַד הַיּוֹם הַזֶּה׃
4 Va'ashér asá léjeil Mitsráyim lesusáv ulrijbó ashér hetsíf et mei Yam Suf al pneihém beradfám ajareijém vaye'abdém Adonai ad hayóm hazé
ה וַאֲשֶׁר עָשָׂה לָכֶם בַּמִּדְבָּר עַד בֹּאֲכֶם עַד הַמָּקוֹם הַזֶּה׃
5 Va'ashér asá lajém bamidbár ad bo'ajém ad hamakóm hazé
ו וַאֲשֶׁר עָשָׂה לְדָתָן וְלַאֲבִירָם בְּנֵי אֱלִיאָב בֶּן רְאוּבֵן אֲשֶׁר פָּצְתָה הָאָרֶץ אֶת פִּיהָ וַתִּבְלָעֵם וְאֶת בָּתֵּיהֶם וְאֶת אָהֳלֵיהֶם וְאֵת כָּל הַיְקוּם אֲשֶׁר בְּרַגְלֵיהֶם בְּקֶרֶב כָּל יִשְׂרָאֵל׃
6 Va'ashér asá leDatán velaAvirám bnei Eliáv ben Re'uvén ashér patstá ha'árets et píha vativla'ém ve'et bateihém ve'et oholeihém ve'ét kol hayekúm ashér beragleihém bekérev kol Yisra'él
ז כִּי עֵינֵיכֶם הָרֹאֹת אֶת כָּל מַעֲשֵׂה יְדוָד הַגָּדֹל אֲשֶׁר עָשָׂה׃
7 Ki einéijem haro'ót et kol ma'asé Adonai hagadól ashér asá
ח וּשְׁמַרְתֶּם אֶת כָּל הַמִּצְוָה אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם לְמַעַן תֶּחֶזְקוּ וּבָאתֶם וִירִשְׁתֶּם אֶת הָאָרֶץ אֲשֶׁר אַתֶּם עֹבְרִים שָׁמָּה לְרִשְׁתָּהּ׃
8 Ushmartem et kol hamitsvá ashér anojí metsavejá hayóm lema'án tejezkú uvatém virishtém et ha'árets ashér atém ovrím shámá lerishtá
ט וּלְמַעַן תַּאֲרִיכוּ יָמִים עַל הָאֲדָמָה אֲשֶׁר נִשְׁבַּע יְדוָד לַאֲבֹתֵיכֶם לָתֵת לָהֶם וּלְזַרְעָם אֶרֶץ זָבַת חָלָב וּדְבָשׁ׃
9 Ulma'án ta'arijú yamím al ha'adamá ashér nishbá Adonai la'avoteijém latét lahém ulzar'ám érets zavát jaláv udvásh
י כִּי הָאָרֶץ אֲשֶׁר אַתָּה בָא שָׁמָּה לְרִשְׁתָּהּ לֹא כְאֶרֶץ מִצְרַיִם הִוא אֲשֶׁר יְצָאתֶם מִשָּׁם אֲשֶׁר תִּזְרַע אֶת זַרְעֲךָ וְהִשְׁקִיתָ בְרַגְלְךָ כְּגַן הַיָּרָק׃
10 Ki ha'árets ashér atá va shámá lerishtá lo ke'érets Mitsráyim hi ashér yetsatém mishám ashér tizrá et zar'ajá vehishkitá veraglejá kegán hayarák
יא וְהָאָרֶץ אֲשֶׁר אַתֶּם עֹבְרִים שָׁמָּה לְרִשְׁתָּהּ אֶרֶץ הָרִים וּבְקָעֹת לִמְטַר הַשָּׁמַיִם תִּשְׁתֶּה מָּיִם׃
11 Veha'árets ashér atém ovrím shámá lerishtá érets harím uvka'ót limtár hashamáyim tishté máyim
יב אֶרֶץ אֲשֶׁר יְדוָד אֱלֹהֶיךָ דֹּרֵשׁ אֹתָהּ תָּמִיד עֵינֵי יְדוָד אֱלֹהֶיךָ בָּהּ מֵרֵשִׁית הַשָּׁנָה וְעַד אַחֲרִית שָׁנָה׃
12 Érets ashér Adonai Elohéja dorés otá tamid einéi Adonai Elohéja bah mereshít hashaná ve'ád ajarít shaná
יג וְהָיָה אִם שָׁמֹעַ תִּשְׁמְעוּ אֶל מִצְוֹתַי אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם הַיּוֹם לְאַהֲבָה אֶת יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם וּלְעָבְדוֹ בְּכָל לְבַבְכֶם וּבְכָל נַפְשְׁכֶם׃
13 Vehayá im shamóa tishme'ú el mitsvotái ashér anojí metsavé etjém hayóm le'ahavá et Adonai Eloheijém ul'avdó bejól levavjém uvejól nafshejém
יד וְנָתַתִּי מְטַר אַרְצְכֶם בְּעִתּוֹ יוֹרֶה וּמַלְקוֹשׁ וְאָסַפְתָּ דְגָנֶךָ וְתִירֹשְׁךָ וְיִצְהָרֶךָ׃
14 Venatatí metár artsejém be'itó yoré umalkós ve'asaftá deganejá vetiróshja veyitsharéja
טו וְנָתַתִּי עֵשֶׂב בְּשָׂדְךָ לִבְהֶמְתֶּךָ וְאָכַלְתָּ וְשָׂבָעְתָּ׃
15 Venatatí esév besádja livhemtéja ve'ajaltá vesava'tá
טז הִשָּׁמְרוּ לָכֶם פֶּן יִפְתֶּה לְבַבְכֶם וְסַרְתֶּם וַעֲבַדְתֶּם אֱלֹהִים אֲחֵרִים וְהִשְׁתַּחֲוִיתֶם לָהֶם׃
16 Hishamrú lajém pen yifté levavjém vesartém va'avadtém Elohím ajerím vehishtajavitém lahém
יז וְחָרָה אַף יְדוָד בָּכֶם וְעָצַר אֶת הַשָּׁמַיִם וְלֹא יִהְיֶה מָטָר וְהָאֲדָמָה לֹא תִתֵּן אֶת יְבוּלָהּ וַאֲבַדְתֶּם מְהֵרָה מֵעַל הָאָרֶץ הַטֹּבָה אֲשֶׁר יְדוָד נֹתֵן לָכֶם׃
17 Vejará af Adonai bajém ve'atsár et hashamáyim veló yihyé matár veha'adamá lo titén et yevuláh Va'avadtem meherá me'ál ha'árets hatová ashér Adonai notén lajém
יח וְשַׂמְתֶּם אֶת דְּבָרַי אֵלֶּה עַל לְבַבְכֶם וְעַל נַפְשְׁכֶם וּקְשַׁרְתֶּם אֹתָם לְאוֹת עַל יֶדְכֶם וְהָיוּ לְטוֹטָפֹת בֵּין עֵינֵיכֶם׃
18 Vesamtém et devarái éle al levavjém ve'al nafshejém ukshartém otám le'ót al yedjem vehayú letotafót bein einéijem
יט וְלִמַּדְתֶּם אֹתָם אֶת בְּנֵיכֶם לְדַבֵּר בָּם בְּשִׁבְתְּךָ בְּבֵיתֶךָ וּבְלֶכְתְּךָ בַדֶּרֶךְ וּבְשָׁכְבְּךָ וּבְקוּמֶךָ׃
19 Velimadtém otám et beneijém ledabér bam beshivtejá beveitejá uvlejtejá vaderéj uvshojbejá uvkumejá
כ וּכְתַבְתָּם עַל מְזוּזוֹת בֵּיתֶךָ וּבִשְׁעָרֶיךָ׃
20 Ujtavtám al mezuzót beitejá uvish'arejá
כא לְמַעַן יִרְבּוּ יְמֵיכֶם וִימֵי בְנֵיכֶם עַל הָאֲדָמָה אֲשֶׁר נִשְׁבַּע יְדוָד לַאֲבֹתֵיכֶם לָתֵת לָהֶם כִּימֵי הַשָּׁמַיִם עַל הָאָרֶץ׃
21 Lema'án yirbú yemeijém vímei veneijém al ha'adamá ashér nishbá Adonai la'avoteijém latét lahém kiméi hashamáyim al ha'árets
כב כִּי אִם שָׁמֹר תִּשְׁמְרוּן אֶת כָּל הַמִּצְוָה הַזֹּאת אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם לַעֲשֹׂתָהּ לְאַהֲבָה אֶת יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם לָלֶכֶת בְּכָל דְּרָכָיו וּלְדָבְקָה בוֹ׃
22 Ki im Shamór tishmerún et kol hamitsvá hazót ashér anojí metsavé etjém la'asotá le'ahavá et Adonai Eloheijém laléjet bejól derajáv uldavká vo
כג וְהוֹרִישׁ יְדוָד אֶת כָּל הַגּוֹיִם הָאֵלֶּה מִלִּפְנֵיכֶם וִירִשְׁתֶּם גּוֹיִם גְּדֹלִים וַעֲצֻמִים מִכֶּם׃
23 Vehorís Adonai et kol hagoyím ha'éle milifneijém virishtém goyím gedolím va'atsumím mikém
כד כָּל הַמָּקוֹם אֲשֶׁר תִּדְרֹךְ כַּף רַגְלְכֶם בּוֹ לָכֶם יִהְיֶה מִן הַמִּדְבָּר וְהַלְּבָנוֹן מִן הַנָּהָר נְהַר פְּרָת וְעַד הַיָּם הָאַחֲרוֹן יִהְיֶה גְּבֻלְכֶם׃
24 Kol hamakóm ashér tidrój kaf raglejém bo lajém yihyé min hamidbár vehaLevanón min hanahár nehár Perát ve'ád hayám ha'ajarón yihyé gevuljém
כה לֹא יִתְיַצֵּב אִישׁ בִּפְנֵיכֶם פַּחְדְּכֶם וּמוֹרַאֲכֶם יִתֵּן יְדוָד אֱלֹהֵיכֶם עַל פְּנֵי כָל הָאָרֶץ אֲשֶׁר תִּדְרְכוּ בָהּ כַּאֲשֶׁר דִּבֶּר לָכֶם׃
25 Lo yityatsév ish bifneijém pajdejém umora'ajém yitén Adonai Eloheijém al pnei jol ha'árets ashér tidrejú va ka'ashér dibér lajém
Israel está a momentos de entrar en la tierra. El desierto queda atrás, la tierra buena está delante, y Moisés sabe que el mayor peligro no es necesariamente el enemigo que espera del otro lado del Jordán.
El peligro verdadero puede llegar justamente después de la victoria. Cuando haya casas buenas, campos fértiles, plata, oro y abundancia de alimento, una persona puede olvidar el camino recorrido y convencerse de que todo llegó por mérito propio. Por eso Moisés le recuerda al pueblo el maná, el hambre, las pruebas del desierto, el pecado del becerro, la rotura de las tablas y los cuarenta días de oración. El mensaje es filoso: Moisés subraya que la entrada a la tierra no es por la rectitud de Israel. Junto a eso, el relato de la oración y de las segundas tablas enseña que incluso después de un pecado grave puede abrirse un camino de perdón y reparación.
La parashá une la tierra de Israel, la fe, la memoria, la gratitud, la responsabilidad moral y el escuchar la voz de Hashem. Enseña que no alcanza con conquistar una tierra, también hay que saber qué clase de persona serás cuando tengas éxito dentro de ella. La parashá abarca desde Deuteronomio 7:12 hasta Deuteronomio 11:25.
La verdadera prueba empieza cuando todo sale bien
El desierto era un lugar donde la dependencia de Hashem estaba a la vista. La tierra buena es un lugar donde se puede vivir años sin sentirse dependiente de nada.
Idea e interpretación: Esta es quizás la gran prueba de la parashá, no cómo nos comportamos en el desierto, sino en quiénes nos convertimos en la tierra buena.
A veces la abundancia es más peligrosa que la escasez
En el desierto, Israel sabía que necesitaba el maná y el agua. En la tierra, cuando estén saciados y ricos, aparecerá el pensamiento: «kojí ve’ótsem yadí asá li et hajáyil hazé» (mi fuerza y el poder de mi mano me hicieron esta riqueza, Deuteronomio 8:17).
Idea e interpretación: La escasez hace que una persona levante los ojos. La abundancia puede hacer que mire solo al espejo. Por eso la Torá no advierte únicamente sobre el fracaso, sino también sobre un éxito que no viene acompañado de humildad.
Un éxito lento puede ser una bondad
La conquista de la tierra no ocurrirá de una sola vez, sino «me’át me’át» (poco a poco, Deuteronomio 7:22).
Idea e interpretación: Estamos acostumbrados a pensar que la demora es una falla. La parashá propone la posibilidad contraria: a veces no recibimos todo de inmediato porque nuestro recipiente todavía no puede contenerlo todo. Un crecimiento demasiado rápido puede crear dentro de nosotros espacios vacíos donde despiertan fieras internas, soberbia, confusión y miedo.
Las segundas tablas enseñan que un error no es el final de la historia
Moisés baja del monte, ve el becerro y rompe las tablas. En apariencia todo terminó. Pero más adelante vuelve a subir y recibe unas segundas tablas (Deuteronomio 9:15-17; Deuteronomio 10:1-5).
Idea e interpretación: Las primeras tablas representan un mundo perfecto. Las segundas representan un mundo reparado. A veces el vínculo que se construye después de una crisis es más profundo que el que existía antes, porque ahora incluye también elección, esfuerzo, oración y perdón.
La gratitud empieza justamente después de la saciedad
En la parashá se dice: «Ve’ajaltá vesava’tá uverájta» (y comerás y te saciarás y bendecirás, Deuteronomio 8:10).
Idea e interpretación: Es fácil pedir cuando falta algo. El gran desafío es acordarse de dar las gracias cuando ya no falta nada. La bendición posterior a la saciedad detiene a la persona en el momento en que podría atribuirse todo a sí misma, y le devuelve la memoria de que la abundancia es a la vez un regalo y una responsabilidad.
Una fe elevada se mide por cómo trata al débil
Después de describir la grandeza del Eterno, la parashá pasa de inmediato al huérfano, la viuda y el extranjero, e incluso ordena: «Va’ahavtém et hagér ki guerím heyitém be’érets Mitsráyim» (y amarán al extranjero, porque extranjeros fueron en la tierra de Egipto, Deuteronomio 10:19).
Idea e interpretación: Cuanto más elevada es la fe, más debería volver sensible a la persona. Alguien no demuestra su cercanía al cielo solo por lo que siente en la oración, sino también por lo que ve en quien está solo a su lado.
Toda la vida depende del talón
La parashá se abre con las palabras «Vehayá ékev tishme’ún» (y será, porque escuchen, Deuteronomio 7:12), pero poco después aparece una imagen espejo casi estremecedora: «ékev lo tishme’ún» (porque no escuchen, Deuteronomio 8:20). Exactamente la misma palabra, ékev. La primera vez: porque escuchen, pacto, bondad y bendición. La segunda vez: porque no escuchen, pérdida y caída.
De aquí surge una idea interpretativa fascinante: el nombre de la parashá no describe solo una recompensa que viene detrás de los mandamientos. Coloca a la persona en una encrucijada. Cada elección tiene un talón, una continuación, una consecuencia y una dirección hacia la cual va la vida.
Pero hay aquí una profundidad más. Entre los dos versículos la Torá describe la entrada a la tierra, comida, saciedad, casas buenas, plata y oro. Justamente entonces aparece el peligro: «Verám levavejá veshajajtá» (y se enaltecerá tu corazón y olvidarás, Deuteronomio 8:14). Es decir, la prueba de escuchar no está solo en el momento sublime en que se oyen palabras de Torá. La prueba verdadera llega después, cuando el entusiasmo desaparece, la cuenta bancaria crece, la vida se acomoda y nadie está mirando.
Idea e interpretación: La cabeza puede emocionarse. El corazón puede despertarse. Pero el talón revela hacia dónde va realmente la persona. No se mide a alguien solo por lo que cree en un momento grande, sino por el camino al que sus pies lo llevan en un día común. Nuestro destino no se decide solo por lo que escuchamos, sino por lo que hicimos en el paso siguiente.
La frase que se queda con nosotros
La parashá Ékev formula una pregunta inquietante y hermosa: ¿quién serás cuando ya no tengas que pelear para sobrevivir?
Idea e interpretación: ¿El éxito hará que olvides, o te convertirá en una persona más agradecida, más humilde, que recuerda más y es más sensible?
Preguntas sobre la parashá Ékev
- ¿Por qué la parashá comienza con la palabra ékev, un talón, un miembro que está en la parte baja del cuerpo, y termina con una promesa sobre cada lugar que pise la planta del pie? Fuente para el estudio: Deuteronomio 7:12; Deuteronomio 11:24.
- ¿Cómo aparece esa misma palabra, ékev, una vez como antesala de la bendición y otra vez como antesala de la pérdida, y cuál es la diferencia mínima que cambia todo el resultado? Fuente para el estudio: Deuteronomio 7:12; Deuteronomio 8:20.
- ¿Por qué la Torá teme más el momento en que la persona está saciada y rica que el momento en que pasa hambre en el desierto? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:11-18.
- ¿Cómo puede el maná ser al mismo tiempo un regalo celestial y un instrumento de aflicción y prueba? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:2-3; Deuteronomio 8:16.
- ¿Por qué la Torá dice que el ser humano no vive solo de pan justamente después de describir el hambre y el comer maná? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:3.
- ¿Por qué el milagro de las ropas que no se gastaron y los pies que no se hincharon queda casi tragado dentro del relato, y qué enseña eso sobre los grandes milagros que no percibimos? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:4.
- ¿Por qué el mandamiento de bendecir aparece justamente después de comer y saciarse, y no cuando la persona todavía tiene hambre y pide alimento? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:10.
- ¿Por qué la Torá describe los frutos de la tierra y enseguida pasa a hablar del hierro y el cobre que hay en sus piedras y en sus montes? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:7-9.
- ¿Por qué la tierra de Israel se describe como una tierra donde no falta nada, y aun así la vida en ella depende de una lluvia que no está bajo control humano? Fuente para el estudio: Deuteronomio 8:9; Deuteronomio 11:10-17.
- ¿Es posible que la gran ventaja de la tierra de Israel sobre Egipto sea justamente la falta de seguridad y la necesidad de mirar al cielo? Fuente para el estudio: Deuteronomio 11:10-12.
- ¿Por qué el Eterno no quita a todos los enemigos de una sola vez, sino que lo hace poco a poco, aunque la parashá describe su poder como ilimitado? Fuente para el estudio: Deuteronomio 7:21-22.
- ¿Qué es más peligroso según la parashá: el enemigo que todavía está afuera, o el vacío que se formará dentro de la persona después de una victoria demasiado rápida? Fuente para el estudio: Deuteronomio 7:22.
- ¿Por qué, cuando Israel teme a los pueblos fuertes, Moisés no les promete que ellos mismos son fuertes, sino que les exige recordar Egipto? Fuente para el estudio: Deuteronomio 7:17-19.
- ¿Por qué Moisés repite una y otra vez que Israel no recibe la tierra por su propia rectitud, justamente en el momento en que necesita fortalecer su confianza? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:4-6.
- ¿Por qué, momentos antes de entrar a la tierra nueva, Moisés vuelve a abrir las heridas viejas del becerro, los espías y las demás rebeliones? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:7-24.
- ¿Por qué el relato del becerro de oro se cuenta otra vez en la parashá Ékev, después de haber sido contado en el libro de Éxodo, y qué cambia cuando lo cuenta el propio Moisés? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:8-21.
- ¿Por qué Moisés rompe las tablas a la vista del pueblo, y no en un lugar oculto donde nadie vería el acto? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:15-17.
- ¿Por qué en las primeras tablas Moisés solo recibe, mientras que en las segundas se le exige tallar él mismo las piedras? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:10; Deuteronomio 10:1-4.
- ¿Es posible que las segundas tablas, hechas después de un pecado y con esfuerzo humano, enseñen algo más profundo que las primeras y perfectas? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:1-5.
- ¿Por qué la orden de preparar un arca aparece incluso antes de la escritura de las segundas tablas, y enseña eso que hay que preparar un lugar para la Torá antes de recibirla de nuevo? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:1-2.
- ¿Por qué Moisés menciona que rezó también por Aarón por separado, y qué revela eso sobre la responsabilidad de un líder cuando toda la comunidad falla? Fuente para el estudio: Deuteronomio 9:20.
- ¿Cómo pregunta la parashá qué pide el Eterno de la persona, como si se tratara de algo pequeño, y enseguida detalla temor, amor, andar en sus caminos y servicio con todo el corazón? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:12-13.
- ¿Qué significa la circuncisión del corazón, y cómo puede un corazón estar cubierto de un modo que impide a la persona ver la verdad que ya está dentro de ella? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:16.
- ¿Por qué la descripción de la grandeza, el poder y lo temible del Eterno lleva de inmediato al huérfano, la viuda y el extranjero? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:17-19.
- ¿Por qué la Torá no se conforma con ordenar una conducta correcta hacia el extranjero, sino que exige amarlo, y funda ese amor en el recuerdo personal de Egipto? Fuente para el estudio: Deuteronomio 10:18-19.